Người có hành vi vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ Luật hình sự nên cần thiết phải được xác định chính xác để tránh những trường hợp oan, sai, có thể làm hạn chế tính tích cực của công dân vào cuộc đấu tranh phòng ngừa, chống tội phạm và bỏ lọt tội phạm.

 

Để xác định trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng cần đáp ứng những điều kiện cụ thể sau:

 

a. Có hành vi xâm hại vào lợi ích hợp pháp.

 

b. Hành vi xâm hại vào lợi ích hợp pháp phải đang xảy ra.

 

c. Thiệt hại gây ra cho chính bản thân người có hành vi xâm hại.

 

d. Hành vi phòng vệ vượt quá mức cần thiết, không phù hợp với tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi xâm hại. 

 

Trong thực tế, hành vi vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng và phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ Luật hình sự có thể xảy ra trong các tình huống sau đây: 

 

a. Hành vi xâm hại yếu, nhưng hành vi phòng vệ lại quá mạnh gây nên những thiệt hại rõ ràng là không cần thiết cho người có hành vi xâm hại.

 

b. Khách thể cần được bảo vệ ít quan trọng nhưng hành vi phòng vệ lại gây thiệt hại cho khách thể có tầm quan trọng hơn.

 

c. Không cần thiết phải gây thiệt hại nặng cho người có hành vi xâm hại mà vẫn có thể bảo vệ được lợi ích cần phải bảo vệ.

 

d. Hnàh vi nguy hiểm cho xã hội đã ngừng, nhưng hành vi phạm tội vẫn tiếp tục đến cùng gây ra những thiệt hại không cần thiết cho người có hành vi xâm hại.

 

e. Hành vi xâm hại chưa thể hiện rõ tính chất, mức độ nguy hiểm đáng kể cho lợi ích cần được bảo vệ, nhưng hành vi phòng vệ đã xảy ra và gây ra thiệt hại rõ ràng là quá đáng cho người có hành vi xâm hại ...